Питти саройи ва Боболи боғлари

Арно дарёсининг чап соҳилида беш юз йилдан ортиқ вақт мобайнида Ренессанс даврининг қадимий саройи турибди — жиддийлигида улуғвор, қудрат ва бойлик рамзи бўлган иншоот.

Бу — Флоренцияда жойлашган Питти саройи бўлиб, тўрт юз йил мобайнида учта ҳукмрон сулолага — Медичилар, Габсбург-Лорена ва Савойларга хизмат қилган. Сарой ҳанузгача ўзининг биринчи эгаси — Медичиларнинг рақиби, флоренциялик банкир Лука Питти номи билан аталади. У бу бинони 15-аср ўрталарида шахсий яшаш жойи сифатида қурди.

Бироқ сиёсий интригалар туфайли Лука Питти бойлигини ва таъсирини йўқотди, сарой тугалланмаган ҳолда қолди ва 1550 йили Медичилар томонидан сотиб олинди: Тоскана герцоги Козимо I’нинг рафиқаси Элеонора Толедо саройни харид қилиб, уни оилавий қароргоҳга айлантирди.

Қурилиш ишлари бошланди ва натижада Васари галереяси барпо этилди — у Питти саройини Арно дарёси орқали Палаццо Веккио билан боғлади. Шу билан бирга, сарой атрофида гўзал Боболи боғлари барпо этилди.

Медичилардан кейин, икки аср ўтиб, янги эгалари — Габсбург-Лорена сулоласидан бўлган Тоскана герцоглари саройга жойлашишди. Кейинчалик, Флоренция 6 йил давомида Италия Қироллиги пойтахти бўлди ва Питти саройи Савой сулоласининг қироллик қароргоҳига айланди. 1919 йили улар саройни ва боғ мажмуасини давлат тасарруфига ўтказдилар.

Саройнинг уч қаватида турли муҳим музейлар жойлашган:

  • Палатина галереяси ва Қироллик хонадонлари саройнинг иккинчи қаватини тўлиқ эгаллаб, антик жиҳозлар ва фрескалар билан безатилган. Бу ерда Ренессанс ва Барокко даври италиялик рассомларининг коллекцияси сақланади, хусусан Рафаэлнинг 11 та асари жамланган. Тициан, Рубенс, Караваджо каби машҳур рассомларнинг ҳам асарлари бор. Кўргазма «тор панно» услубида жойлаштирилган — деворлар тўлиқ расмлар билан тўлдирилган, шунингдек, тарихий галерея кўринишини сақлаб қолган.

  • Замонавий санъат галереяси — 18-аср охири ва 20-аср бошларига оид италиялик рассомларнинг асарлари намойиш этилади. Хусусан, италиялик «мақчияоли» — яъни «доғлар билан чизганлар» мактабининг вакили Жованни Фаттори асарлари билан танишиш мумкин.

  • Мода ва либослар музейи — турли даврларга оид кийимлар ва аксессуарлар намойиши, жумладан, 16-асрдаги мотам кийимлари, улар Питти саройининг эгалари — Элеонора Толедо, унинг турмуш ўртоғи Козимо I ва ўғлига тегишли бўлган.

  • Герцог хазинаси зали — Медичиларнинг ёзги квартирасида жойлашган бўлиб, қимматбаҳо тошлар, хрусталь, янтар ва фил суякларидан ясалган вазалар намойиш этилади. Шuningdek, Лорена герцогларининг нуқралари ва 17–20-асрларга оид зеб-зийнат буюмлари ҳам шу ерда жойлашган.

Боболи боғлари — мажмуанинг дурдона қисми. Медичилар даврида Ренессанс услубида барпо этилган катта боғ. Бу — очиқ осмон остидаги музей: фавворалар, ҳайкаллар, декоратив архитектура, сунъий ғорлар, Рококо услубидаги Каморанча (Қаҳвахона) ва ҳозир ҳам цитрус мевазорлари парвариш қилинаётган Лимонхона каби элементларга эга.

Питти саройи ва Боболи боғлари бўйлаб экскурсия — бу сарой ҳаёти ва бойлик муҳитини ҳис қилиш имкони. Ушбу саройнинг зеб-зийнатли ички қисми сизда сарой эгаларидан бири ёки кутилмаганда улар уйда йўқ пайтда келган меҳмон ҳисси уйғотади.